LayerZero توضیح داد: پروتکل omnichain که 168 بلاکچین را به هم متصل می‌کند

پل‌های بین زنجیره‌ای از سال ۲۰۲۲ تاکنون بیش از ۲.۸ میلیارد دلار از کاربران خود را به دلیل هک از دست داده‌اند. پل رونین ۶۲۵ میلیون دلار، کرم‌چاله ۳۲۰ میلیون دلار و نومد ۱۹۰ میلیون دلار از دست داده‌اند. هر یک از این سوءاستفاده‌ها به این دلیل اتفاق افتاده است که پل یک نقطه شکست واحد، یک گروه کوچک از اعتبارسنج‌ها یا یک کیف پول چندامضایی داشته است که پس از نفوذ، به مهاجمان امکان دسترسی به کل خزانه را داده است.

LayerZero رویکرد متفاوتی را در پیش گرفت. به جای ساختن یک پل دیگر، LayerZero Labs یک پروتکل پیام‌رسان ساخت. این پروتکل وجوه شما را نگه نمی‌دارد. یک اعتبارسنج مرکزی برای سازش ندارد. پیام‌های تأیید شده را بین بلاکچین‌ها ارسال می‌کند و به هر برنامه اجازه می‌دهد تا پشته امنیتی خود را انتخاب کند. این پروتکل ۲۲۵.۴ میلیارد دلار را از طریق ۱۵۹ میلیون پیام در ۱۶۸ زنجیره متصل جابجا کرده است. تتر، پی‌پال و Ondo Finance زیرساخت‌های بین زنجیره‌ای خود را بر روی آن اجرا می‌کنند. Citadel Securities و DTCC در سال ۲۰۲۶ سرمایه‌گذاری کردند.

این مقاله به نحوه عملکرد پروتکل LayerZero، دلیل جلوگیری معماری آن از مشکلاتی که سایر پل‌ها را از بین برد، آنچه استاندارد OFT برای توکن‌های بین زنجیره‌ای تغییر داد و عملکرد توکن ZRO می‌پردازد.

LayerZero چیست و چگونه کار می‌کند؟

LayerZero یک پروتکل تعامل‌پذیری است که به بلاکچین‌های مختلف امکان می‌دهد با یکدیگر ارتباط برقرار کنند. نه فقط انتقال توکن. بلکه تبادل پیام واقعی. یک قرارداد هوشمند در اتریوم می‌تواند باعث ایجاد عملی در Arbitrum، Solana، Avalanche یا هر یک از ۱۶۸ زنجیره‌ای که LayerZero از آنها پشتیبانی می‌کند، شود. آن پیام بدون نیاز به اعتماد هیچ یک از زنجیره‌ها به یک واسطه متمرکز، تأیید و ارسال می‌شود.

معماری LayerZero نسخه ۲ دارای سه جزء اصلی است.

نقاط پایانی، قراردادهای هوشمندی هستند که روی هر بلاکچین پشتیبانی‌شده مستقر شده‌اند. آن‌ها را مانند دفاتر پست در نظر بگیرید. وقتی یک برنامه در اتریوم می‌خواهد پیامی را به آوالانچ ارسال کند، پیام را به نقطه پایانی اتریوم ارسال می‌کند. نقطه پایانی آوالانچ آن را دریافت و در طرف دیگر تحویل می‌دهد. هر زنجیره در شبکه، نقطه پایانی خاص خود را دارد و یک شبکه کاملاً متصل ایجاد می‌کند.

DVNها (شبکه‌های تأییدکننده غیرمتمرکز) لایه امنیتی هستند. وقتی پیامی از یک زنجیره خارج می‌شود، DVNها تأیید می‌کنند که پیام معتبر است و تراکنش منبع واقعاً اتفاق افتاده است. 35 اپراتور DVN از جمله Google Cloud، Chainlink و Polyhedra Network وجود دارد. چیزی که LayerZero را از هر پروتکل بین زنجیره‌ای دیگر متفاوت می‌کند این است که هر برنامه پیکربندی DVN خود را انتخاب می‌کند. یک برنامه ممکن است به 2 DVN اجباری به علاوه 3 مورد از 5 مورد اختیاری نیاز داشته باشد. برنامه دیگری ممکن است برای سرعت از یک DVN واحد استفاده کند. امنیت در سطح برنامه قابل تنظیم است، نه در سطح پروتکل.

مجریان، تحویل را مدیریت می‌کنند. پس از اینکه DVNها یک پیام را تأیید کردند، یک مجری، تراکنش را در زنجیره مقصد ارسال می‌کند. تأیید و اجرا از هم جدا هستند. یک مجریِ به خطر افتاده نمی‌تواند پیامی را جعل کند زیرا DVNها قبلاً آن را تأیید کرده‌اند. یک DVN به خطر افتاده نمی‌تواند چیزی را اجرا کند زیرا مجریان آن بخش را مدیریت می‌کنند. این جداسازی روشی است که LayerZero از مشکل تک نقطه شکست جلوگیری می‌کند.

معماری نسخه ۲ همچنین هزینه‌های گس را در مقایسه با نسخه ۱ تقریباً ۹۰٪ کاهش داد. تراکنش‌های بین زنجیره‌ای که قبلاً چندین دلار هزینه تأیید داشتند، اکنون چند پنی هزینه دارند.

چرا LayerZero مهم است: مشکل پل

پل‌ها خطرناک‌ترین بخش زیرساخت ارزهای دیجیتال هستند. از سال ۲۰۲۲ بیش از ۲.۸ میلیارد دلار سرقت شده است. تنها در سال ۲۰۲۵، مهاجمان بیش از ۱.۵ میلیارد دلار را از طریق پل‌های بین زنجیره‌ای منتقل کردند که بیش از نیمی از کل ارزهای دیجیتال سرقت شده در آن سال است.

مشکل ساختاری است. پل‌های سنتی با قفل کردن توکن‌ها روی یک زنجیره و ضرب توکن‌های پیچیده شده روی زنجیره دیگر کار می‌کنند. توکن‌های قفل شده در یک قرارداد هوشمند قرار می‌گیرند که توسط گروه کوچکی از اعتبارسنج‌ها کنترل می‌شود. آن اعتبارسنج‌ها را هک کنید، قرارداد را تخلیه کنید. رونین ۹ اعتبارسنج داشت و مهاجم ۵ تا را به خطر انداخت. کرم‌چاله ۱۹ نگهبان داشت و یک تأییدیه دارای باگ اجازه سوءاستفاده را داد.

LayerZero از این امر اجتناب می‌کند زیرا دارایی‌ها را نگهداری نمی‌کند. این پلتفرم پیام ارسال می‌کند. وقتی USDT را با استفاده از USDt0 تتر (که بر اساس استاندارد OFT LayerZero ساخته شده است) از اتریوم به Arbitrum منتقل می‌کنید، هیچ فرآیندی برای بسته‌بندی (wrapping) اتفاق نمی‌افتد. USDT در اتریوم سوزانده می‌شود و به صورت بومی در Arbitrum ضرب می‌شود. هیچ مجموعه ای از توکن‌های قفل شده برای سرقت وجود ندارد. هیچ اعتبارسنج واحدی برای سازش وجود ندارد. مدل DVN به این معنی است که شما باید همزمان چندین نهاد تأیید مستقل را که خود برنامه انتخاب کرده است، سازش کنید.

آیا ضد گلوله است؟ خیر. هیچ چیز در رمزنگاری ضد گلوله نیست. اگر هر DVN که یک برنامه انتخاب می‌کند همزمان به خطر بیفتد، پیام‌ها می‌توانند جعلی باشند. اما آن سطح حمله به طور قابل توجهی کوچکتر از "هک یک امضای چندگانه و گرفتن همه چیز" است.

استاندارد OFT: توکن‌های بین زنجیره‌ای چگونه کار می‌کنند؟

قبل از LayerZero، ارسال یک توکن به زنجیره دیگر به معنای بسته‌بندی آن بود. شما نسخه اصلی را قفل می‌کنید و یک نسخه مصنوعی در مقصد ضرب می‌کنید. این باعث ایجاد نقدینگی پراکنده می‌شود. USDC در اتریوم و USDC در آوالانچ از نظر فنی توکن‌های متفاوتی هستند که توسط قراردادهای پل مختلف مدیریت می‌شوند. هر نسخه بسته‌بندی شده، ریسک پلی را که آن را ایجاد کرده است، به همراه دارد.

استاندارد OFT (توکن قابل تعویض Omnichain) این وضعیت را تغییر می‌دهد. توکنی که به عنوان OFT ساخته می‌شود، به صورت بومی در هر زنجیره‌ای که از آن پشتیبانی می‌کند، وجود دارد. وقتی آن را بین زنجیره‌ای ارسال می‌کنید، توکن در مبدا سوزانده و در مقصد ضرب می‌شود. توکن یکسان. عرضه یکسان. بدون پوشش. بدون نقدینگی تکه‌تکه شده.

اعداد مربوط به پذیرش را نمی‌توان نادیده گرفت. بیش از ۷۳۳ توکن OFT در اکوسیستم وجود دارد. حجم کل انتقال OFT به ۱۶۶.۹ میلیارد دلار در ۴۳.۹ میلیون انتقال رسیده است. ارزش بازار ترکیبی تمام توکن‌های OFT، ۳۵ میلیارد دلار است.

بزرگترین استقرار OFT، USDt0، نسخه omnichain تتر از USDT است. USDt0 که در ژانویه 2025 راه‌اندازی شد، بیش از 70 میلیارد دلار انتقال بین زنجیره‌ای را در کمتر از 12 ماه پردازش کرد. PYUSD پی‌پال در سپتامبر 2025 با استفاده از استاندارد OFT به ترون، آوالانچ و سی گسترش یافت. Ondo Finance بیش از 100 سهام را به عنوان OFT توکنیزه کرد. در آوریل 2025، حجم مربوط به OFT برای اولین بار از حجم پل سنتی فراتر رفت.

LayerZero در مقابل سایر پروتکل‌های بین زنجیره‌ای

LayerZero تنها راهکار تعامل‌پذیری نیست. Wormhole، Axelar و Chainlink CCIP همگی در این حوزه با هم رقابت می‌کنند. اما آنها به طور متفاوتی کار می‌کنند و موارد استفاده متفاوتی را هدف قرار می‌دهند.

کرم‌چاله با بیش از ۱ میلیارد پیام خام، بالاترین تعداد پیام خام را دارد که بخشی از آن به دلیل ادغام عمیق آن با سولانا است. اما مدل گاردین آن مجموعه‌ای ثابت از ۱۹ موجودیت است. اگر ۱۳ موجودیت تبانی کنند یا به خطر بیفتند، کل شبکه در معرض خطر قرار می‌گیرد.

Axelar نسبت به سال گذشته ۵۳۶ درصد رشد داشته و از جذابیت نهادی بالایی، به ویژه در اکوسیستم Cosmos، برخوردار است. مدل DPoS آن با بیش از ۷۵ اعتبارسنج، غیرمتمرکزتر از Wormhole است، اما نسبت به رویکرد DVN LayerZero انعطاف‌پذیری کمتری دارد.

پروتکل CCIP چین‌لینک از پشتیبانی شبکه عظیم اوراکل چین‌لینک برخوردار است. این گزینه محافظه‌کارانه‌ترین گزینه است و بر موارد استفاده سازمانی با زنجیره‌های کمتر و الزامات امنیتی سختگیرانه‌تر تمرکز دارد.

مزایای LayerZero پوشش زنجیره‌ای (168، بیش از 4 برابر Wormhole) و مدل امنیتی قابل تنظیم آن است. نقطه ضعف آن این است که اکوسیستم DVN هنوز در حال رشد است. اکثر برنامه‌ها در حال حاضر به جای سفارشی‌سازی پیکربندی DVN خود، از پیکربندی پیش‌فرض DVN استفاده می‌کنند که این امر مزیت امنیتی نظری را کاهش می‌دهد.

توکن ZRO

ZRO در ژوئن ۲۰۲۴ با یک ایردراپ برای کاربران اولیه پروتکل راه‌اندازی شد. ۸۵ میلیون توکن (۸.۵٪ از کل عرضه) به حدود ۱.۲۸ میلیون کیف پول رسید. فیلترینگ Sybil در LayerZero بسیار سختگیرانه بود: ۸۰۳۲۷۳ کیف پول (۵۹٪) به عنوان ربات‌های مشکوک حذف شدند.

کل عرضه ۱ میلیارد ZRO است. حدود ۲۵۲ تا ۳۱۳ میلیون از آن در گردش است، تقریباً ۲۵ تا ۳۱ درصد از حداکثر. این توکن در آوریل ۲۰۲۶ حدود ۲.۰۰ دلار معامله می‌شود که از بالاترین قیمت خود یعنی ۷.۴۷ دلار کمتر است و ارزش بازار آن تقریباً ۶۷۰ میلیون دلار است.

تخصیص توکن: ۳۸.۳٪ به جامعه، ۳۲.۲٪ به شرکای استراتژیک، ۲۵.۵٪ به مشارکت‌کنندگان اصلی، ۴.۰٪ بازخرید شده. باز شدن کامل توکن تا سال ۲۰۲۷ ادامه دارد.

کاری که ZRO انجام می‌دهد: کارمزد پروتکل را برای پیام‌های بین زنجیره‌ای پرداخت می‌کند و به عنوان یک توکن نظارتی عمل می‌کند. در ژوئن ۲۰۲۵، LayerZero یک سیستم رأی‌گیری درون زنجیره‌ای تغییرناپذیر راه‌اندازی کرد که به دارندگان ZRO امکان کنترل تنظیمات کارمزد پروتکل را می‌داد. Grayscale، ZRO را بر اساس بازده تعدیل‌شده با نوسانات، یکی از پنج ارز دیجیتال استثنایی در سه‌ماهه اول ۲۰۲۶ معرفی کرد.

چه چیزی در راه است: Zero، L1 ساخته شده توسط LayerZero

در فوریه ۲۰۲۶، لایرزیرو لبز (LayerZero Labs) از Zero، یک بلاکچین لایه ۱ جدید، رونمایی کرد. فهرست شرکا مانند چهره‌های سرشناس امور مالی سنتی است: سیتادل سکیوریتیز (Citadel Securities)، DTCC (Depository Trust & Clearing Corporation)، ICE (شرکت مادر بورس نیویورک)، گوگل کلود (Google Cloud) و ARK Invest. سیتادل یک سرمایه‌گذاری استراتژیک در ZRO انجام داد. ARK هم سهام LayerZero و هم توکن‌های ZRO را در اختیار گرفت. تتر (Tether) نیز در لایرزیرو لبز (LayerZero Labs) سرمایه‌گذاری کرد.

زیرو ادعا می‌کند که ظرفیت هر منطقه تا ۲ میلیون تراکنش در ثانیه را دارد. سه منطقه برنامه‌ریزی شده است: یک منطقه عمومی EVM، یک منطقه پرداخت خصوصی و یک منطقه معاملاتی. شبکه اصلی برای پاییز ۲۰۲۶ هدف‌گذاری شده است.

اگر این حامیان مالی به تعهدات خود عمل کنند، Zero می‌تواند به اولین بلاکچینی تبدیل شود که شرکت‌های وال استریت مستقیماً در زیرساخت آن سرمایه‌گذاری می‌کنند. این برای ارزهای دیجیتال طبیعی نیست. اینکه آیا این امر منجر به پذیرش عمومی می‌شود یا فقط هیاهوی تبلیغاتی است، به این بستگی دارد که تا پایان سال ۲۰۲۶ چه چیزی عرضه خواهد شد.

Marco Lucchetti

Marco Lucchetti is a senior content strategist and blockchain analyst at Plisio. With over 7 years of experience in cryptocurrency research, DeFi protocols, and payment technologies, Marco specializes in creating clear, data-driven content for a global crypto audience. His work focuses on transaction tracing, crypto compliance, and the future of blockchain infrastructure.